آموزش وزن عروضی

وزن شماره سه : هزج مثمن اخرب (مفعولُ مفاعیلن مفعولُ مفاعیلن)


در فایل صوتی ارایه شده توضیحات کامل و جامعی در مورد این وزن بیان شده که پیشنهاد میکنم پیش از خوندن این متن فایل صوتی رو گوش کنید.

غزلی معروف از حافظ رو که بر این وزن هست ارایه میدیم و چند مصرعش رو تقطیع میکنیم خدمتتون :

ای پادشه خوبان داد از غم تنهایی
دل بی تو به جان آمد وقت است که بازآیی

دایم گل این بستان شاداب نمی ماند
دریاب ضعیفان را در وقت توانایی

دیشب گله زلفش با باد همی کردم
گفتا غلطی بگذر زین فکرت سودایی

صد باد صبا این جا با سلسله می رقصند
این است حریف ای دل تا باد نپیمایی

مشتاقی و مهجوری دور از تو چنانم کرد
کز دست بخواهد شد پایاب شکیبایی

یا رب به که شاید گفت این نکته که در عالم
رخساره به کس ننمود آن شاهد هرجایی

ساقی چمن گل را بی روی تو رنگی نیست
شمشاد خرامان کن تا باغ بیارایی

ای درد توام درمان در بستر ناکامی
و ای یاد توام مونس در گوشه تنهایی

در دایره قسمت ما نقطه تسلیمیم
لطف آن چه تو اندیشی حکم آن چه تو فرمایی

فکر خود و رای خود در عالم رندی نیست
کفر است در این مذهب خودبینی و خودرایی

زین دایره مینا خونین جگرم می ده
تا حل کنم این مشکل در ساغر مینایی

حافظ شب هجران شد بوی خوش وصل آمد
شادیت مبارک باد ای عاشق شیدایی

تقطیع بیت اول :

ای پادِ : مفعولُ
شَ هِ * خوبان : مفاعیلن ( توی هجای ستاره دار اختیار لفظ (و یا همون اشباع_تشدید) رخ داده و هجای بلند کوتاه شده )
دا دَز غَ : مفعولُ
مِ تنهایی : مفاعیلن



دل بی تو : مفعولُ
به جان آمد: مفاعیلن
وق تَس تُ : مفعولُ ( است چون هجای کشیده است به انتهاش مصوت کوتاه ضمه اضافه میکنیم و بعد تقطیع میکنیم...قبلا هم گفتیم این مطلب رو )
که باز آیی : مفاعیلن


انتظار داریم دوستان تمامی این غزل رو به شکلی که بنده تقطیع کردم تقطیع بفرمایند و اختیارات شاعری رو هم پیدا کنند در این غزل. موفق باشید